Property Pointer Top Up Service Station Delfinos.Passion for food-Passion for life Oyster World Ponto Grille and Carvery Wolwedans Game Farm Reflexions Professional Hair Beach House Restaurant

 

MosselbayonTheline | First With The News

Is teenstand teen vismeelfabriek stank vir dank?

Maroela Media 2 Augustus 2019  Susan Purén 

Mosselbaai se ekonomie gaan binnekort ʼn groot hupstoot ontvang as die oprigting van ʼn vismeel- en visoliefabriek die groenlig by die owerhede kry.

Afro Fishing, ʼn plaaslike visfabriek wat sardyne inmaak, het buitelandse kapitaal van nagenoeg R350 miljoen bekom om hul bedrywighede in die hawegebied uit te brei. Daar word beplan om duisende tonne pelagiese visspesies, soos ansjovis en rooikappie (red-eye herring) by die aanleg te verwerk.

Afro Fishing

Dit sal seisoenale werk aan ʼn bykomende 200 persone verskaf.
Nie almal is ewe opgewonde oor die projek nie en sowat 420 inwoners het ʼn aanlyn petisie onderteken om teen die fabriek kapsie te maak. Honderde mense het ook as belangstellende partye registreer; hulle wil weet watter impak die fabriek op dié skilderagtige kusdorp op die Tuinroete gaan hê en of daar permanent ʼn stank oor die dorp gaan hang?

Deon van Zyl, Afro Fishing se besturende direkteur, sê die fabriek doen aansoek om ʼn moderne aanleg op te rig wat die beste bewese praktyke en beskikbare tegnologie sal gebruik om die stank wat vismeelfabrieke veroorsaak, te bestry.

afro4 Deon

Volgens ʼn luggehalte-impakstudie wat verlede jaar vir die beoogde projek gedoen is, sal ʼn sogenaamde nat skropper keer dat onaangename reuke in die atmosfeer losgelaat word. Volgens die studie sal daar, indien nodig, bykomend van regeneratiewe termiese oksidasietegnologie (RTO) gebruik gemaak word. Dit word reeds in die buiteland toegepas en die Mosselbaai-aanleg sal die eerste in Suid-Afrika wees waar dit gebruik word.
ʼn Span wat met die beplande projek te doen het, was onlangs by ʼn vismeelfabriek in Peniche, Portugal waar RTO gebruik word en is vol lof vir die tegnologie.

Die oorgrote meerderheid van Mosselbaai se inwoners is egter steeds bekommerd dat die dorp dieselfde paadjie as Houtbaai en Gansbaai gaan loop. In Houtbaai was daar onlangs weer ʼn vlaag klagtes oor die vrot reuk wat van die plaaslike vismeelfabriek af kom en daar word nou selfs navorsing gedoen oor die impak wat slegte reuke op die mens se gesondheid kan hê. In Gansbaai het die reuk so erg geword dat die vismeelfabriek ʼn paar jaar gelede verbied is om tydens vakansietye te werk omdat dit toeristegetalle negatief beïnvloed
het.
Die Mosselbaai-gemeenskap vrees ook dat die fabriek die voorloper is vir die oprigting van ʼn visplaas of sogenaamde akwakultuur, soos dié wat nou vir die Weskus beoog word. Visplase kan ernstige omgewingsrisiko’s inhou en is ook moeilik volhoubaar.
Die visse wat in die onnatuurlike omstandighede aangehou word, word juis vismeel gevoer en met die fabriek in die hawe is akwakultuur dalk nou ʼn stappie nader.

fish farm

Elsa Wessels, die redakteur van die aanlyn nuusplatform Mosselbayontheline, sê in Suid-Afrika, soos in ander Afrika-lande, is die probleme erger omdat die betrokke owerhede selde die noodsaaklike maatreëls en wetgewing ten opsigte van water-, lug- en omgewingsbesoedeling toepas en afdwing.
“Gaan daar nimmereindigende hofsake op Mosselbaaiers wag soos wat nou in Saldanhabaai die geval is? En wie gaan kyk dat viskwotas gehandhaaf en die regte visspesies gevang word?” is van die vrae wat Wessels onlangs aan haar lesers gestel het.

Afro Fishing bestaan sedert 2007, maar het verlede jaar van eienaar verander. Verslae by die Kommissie vir Maatskappye en Intellektuele Eiendom (CIPC) wys dat vyf van Afro Fishing se direkteure in 2018 bedank het. Shamera Daniels (foto onder), ʼn bekende in die seevisserybedryf in die Wes-Kaap, is steeds op die direksie en Johannes Breed is die enigste nuwe direkteur wat aangestel is.

Shamera Daniels

Die 37-jarige Breed, ʼn geoktrooieerde rekenmeester van beroep, dien sedert verlede jaar op die direksies van agt Suid-Afrikaanse maatskappye in die visbedryf. Volgens die aanlyn Fish Information Service (FIS) is Breed ook die besturende direkteur van die Angolese maatskappy African Selection Trust (AST). AST se webwerf sê die maatskappy se visie is om bestaande visfabrieke te restoureer en maksimale produksie te verkry wat werkverskafng en voedselsekuriteit in Angola sal bring.

AST het sedert 2017 sy vlerke in Suider-Afrika gesprei en besit ʼn 60%-aandeel in die Namibiese maatskappy Seaflower Pelagic Processing (Pty) Ltd. Die Namibiese staatsbeheerde Fishcor besit die ander 40%. Volgens die Namibiese dagblad, The Namibian, verteenwoordig Breed, die ekonoom Adriaan Louw en prokureur Marén de Klerk, AST op Seaflower Pelagic se direksie.

Die amaBhungane-sentrum vir ondersoekende joernalistiek het in 2017 berig dat die Namibiese visindustrie woedend was omdat ʼn internasionale belangegroep, verwysend na AST, gebaat het by die toekenning van ʼn reuseviskwota aan die staatbeheersde Fishcor. Volgens die Daily Maverick behels die kwota 50 metrieke ton makriel (maasbankers) per jaar vir 15 jaar met ʼn geskatte waarde van R120 miljoen per jaar.

Daar is destyds gesê dat ten minste vyf Namibiese maatskappye as vennote vir Fishcor kon kwaliseer, maar oor die hoof gesien is. Ten minste een, Bidvest Namibia, moes sy bedrywighede intussen staak en sowat 1 200 mense het hul werk verloor.

https://www.namibian.com.na/176224/archive-read/Esau-spoon-feeds-Fishcor

Seaflower Pelagic het pas ʼn visfabriek van nagenoeg R540 miljoen in Walvisbaai in gebruik geneem. Die aanleg kan soveel as 600 ton makriel (maasbankers) per dag verwerk.

As Johannes Breed by AST se bedrywighede in beide Angola en Namibië betrokke is, dan is die logiese vraag of AST ook die belegger agter die R350 miljoen-inspuiting in Mosselbaai se Afro Fishing is?

Wat is AST se aandeel in die ander plaaslike vismaatskappye waar Breed ook op die direksie dien? En wat beteken dit alles vir die plaaslike visbedryf?
Deon van Zyl, Afro Fishing se besturende direkteur, ontken dat die maatskappy ʼn filiaal van AST is en was slegs bereid om te sê dat die geld vir die Mosselbaai vismeelfabriek ʼn belegging uit die buiteland is wat privaat bekom is.

Maroela Media se navorsing wys dat Norfund, die Noorweegse Beleggingsfonds vir Ontwikkelende Lande, in 2010 ʼn privaat aandelefonds in Angola begin het en dat verskeie Europese banke en ontwikkelingsfondse intussen by Norfund aangesluit het.
Die fonds word deur Angola Capital Partners (ACP) bestuur en die ACP-webwerf verwys na ses verkose Angolese maatskappye, waaronder African Selection Trust, waarin daar in die laaste paar jaar miljarde belê is vir uitbreiding.

In Angola het dit vooruitgang vir gemeenskappe gebring deur werkgeleenthede te skep en die plaaslike bevolking te bemagtig. Maar in Namibië het meer as ʼn duisend mense, na bewering, hul werk verloor, aldus koerantberigte.
Die beplande vismeel- en olieproduksie is uitsluitlik vir die uitvoermark bedoel waar dit as ʼn bestanddeel van dierevoer gebruik word. Sowat vier kilogram vis is nodig om een kilogram vismeel te vervaardig.

Van Zyl sê Afro Fishing het nie self viskwotas nie, maar koop pelagiese vis aan by ondernemings wat wel kwotaregte het.

Dis eintlik ironies hoe die visbedryf werk, want Afro Fishing se bestaande inmaakaanleg het sedert 2016 duisende ton gevriesde sardyne uit Marokko ingevoer om steeds aan die plaaslike markvraag te voldoen nadat kwotas gesny is.

Maar wat van Mosselbaaiers se vrese oor visplase in die see en op land?
En al die omgewingsprobleme wat daarmee kan saamkom? Kenners is dit eens dat die kanse skraal is dat Afro Fishing ook ʼn visplaas sal begin omdat vismeel en visolie reeds wêreldwyd in groot aanvraag is en toppryse behaal.

Tog is dit nie te vergesog om te glo dat akwakultuur dalk wel na Mosselbaai op pad is nie. Johannes Breed se pa, Jannie, was vir baie jare die besturende direkteur van Ridge Solutions Aquaculture in Angola waar garnale op groot skaal vir die uitvoermark verbou is.

Dan is daar ook al gesê dat Mosselbaai beskou word as dié mees geskikte plek in Suid-Afrika om ʼn visplaas te begin waar geelstert verbou kan word. En net verlede jaar was daar ʼn omstrede inligtingsessie oor akwakultuur wat deur die Mosselbaai-munisipaliteit aangebied is.

visplaas Indaba

Die beplande ontwikkelings mag dalk werk skep en die Mosselbaai-ekonomie ʼn reuse-inspuiting gee, maar
teen watter prys?

African Selection Trust (AST) se hoofkantoor in Angola en plaaslike kantoor in Kaapstad het nie Maroela Media se skriftelike vrae beantwoord nie. Johannes Breed het nie op telefoniese boodskappe reageer nie.

 https://maroelamedia.co.za/nuus/in-diepte/is-teenstand-teen-vismeelfabriek-stank-vir-dank/?f

Lees ook verwante artikels: 

 

 

Related Articles:
 
The sudden arrival of an impressive oil rig platform vessel in Mossel Bay's waters inspired many local photographers to capture the beauty of the beast - and caused quite a stir on social media networks.
 
olieboor Pieter en Tiekie Oberholzer1
 
Pieter Oberholzer was one of the local photographers who captured the Deepsea Yantai shortly after her arrival in Mossel Bay on Monday. 
 
olieboor Pieter en Tiekie Oberholzer

According to a press release by Transnet National Ports Authority, the gigantic vessel is a semi-sub rig platform vessel called the Deepsea Yantai which is en route to Norway after its stopover in Mossel Bay for a crew change and some essential services. 

olieboor
 

The Deepsea Yantai, a semi-sub rig platform vessel, arrived in Mossel Bay on Monday, 5 August 2019. The rig travelled from Singapore and is currently anchored just outside of Transnet National Port Authority Port of Mossel Bay port limits, where it will undergo services and crew change before departing for Las Palmas in the Canary Islands. 

Built in in the Bahamas in 2019 by Chinese rig builder CIMC Raffles, the Deepsea Yantai, previously called Beacon Atlantic, is managed by Odfjell Group. It has a gross tonnage of 24000 and a summer deadweight of 17670 tonnes.
 
Earlier this year, it was announced by Neptune Energy, one of Europe's largest independent exploration and production companies, that the rig will be used for up to 16 wells offshore Norway as part of the Duva (PL636) and Gjøa P1 (PL153) projects in the Norwegian sector of the North Sea. 
 
olieboor1
 

The Deepsea Yantai, a semi-sub rig platform vessel which arrived in Mossel Bay on Monday, 5 August 2019.


Port Manager, Shadrack Tshikalange said the Port of Mossel Bay is well-equipped to service the needs of large vessels like the Deepsea Yantai despite being the smallest of TNPA’s commercial ports along the South African coast.
 
“We commend the efforts of all role-players in ensuring the safe arrival of the Deepsea Yantai. TNPA values the opportunity to assist vessels of this nature and size in the future, which will earn us the trust of international organisations,” he said. 

Another vessel owned by the Odfjell Group, Deepsea Stavanger, is penned to work on the next exploration phase of the Brulpadda project in the Outeniqua Basin situated off the coast of Mossel Bay, where energy giant, Total, discovered gas condensate earlier this year.
 
Mossel Bay is the only port that operates two off-shore mooring points within port limits. TNPA’s investment into the oil and gas industry ties into government’s efforts to develop the "oceans economy" through its Operation Phakisa.
 
olieboor Pieter en Tiekie Oberholzer2
 
 olieboor Pieter en Tiekie Oberholzer3
 
 
 
Related Articles:

Afro Fishing's application to add a fish meal and oil manufacturing plant to its sardine canning operation on Quay 1 of the Mossel Bay harbour, has caused quite a stir and public outrage - not in the least due to the way it was initially only announced in an unobtrusive municipal notice on a back page of the local community paper where very few people saw it.

While the environmental impact studies and public participation process is still ongoing, we spoke to Afro Fishing's managing director Deon van Zyl, to find out more about his plans.

afro4 Deon

Deon van Zyl at Afro Fishing's premises on Quay 1 of the Mossel Bay harbour.

Deon is a qualified chemical engineer with an MBA (University of Cape Town). From Deon’s LinkedIn profile, he has mostly worked in the food sector of which more than 20 years was in the fishing and seafood industry.

He returned to South Africa in January 2018 and was recently appointed MD of Afro Fishing (Pty) Ltd in Mossel Bay.

Afro Fishing pilchards

Fish meal plants historically have a bad reputation - not only due to the air pollution and repellent odours, but also water pollution from the continuous dumping of thousands of litres of bloody waste and effluent into the sea. Overfishing is another major concern - especially these days when it is alleged that up to 90% of edible wild fish are indiscriminately caught to supply in the insatiable fishmeal market for animal feed and the aquaculture industry. It is alleged that millions of tons of fish are being harvested from the wild every year to produce fishmeal and fish oil to feed caged fish reared in underwater factory farms, which hugely increases the pressure on already depleted edible wild fish stock. Fish meal plants is also a water-intensive industry putting more strain on drought-ridden areas.  

In a pledge for transparency and to dismiss fears that the fish meal factory is part of a ploy to establish the groundwork for open sea fish farming, we asked Deon the following questions:

  1. After your extensive travels and experience, what made you choose Mossel Bay specifically for such a notorious endeavour? Especially in the light of all the ongoing court cases against fish meal factories and aquaculture sea farms in other harbour towns in the Western Cape?

DvZ - Afro Fishing (Pty) Ltd (AF) recently won the bid to lease the old I&J site adjacent to its canning operation with the strategy to grow the business into other related activities. The proposed fish meal and oil facility is a natural extension to the existing cannery as the same fishing vessels are used and both operations are in the small pelagic fishing sector. Yes, we are aware that fish meal plants have in the past generated negative publicity. AF is, however, requesting authorisation for a modern facility, using the best-proven practices and the best odour management system available.

  1. Who are the other directors of Afro Fishing and what experience do they have in fish meal plants?

DvZ - There are two other SA directors, Shemara Daniels and Johannes Augustinus Breed. They have extensive fishing industry experience plus they own freezing facilities, fish meal plants, fishing vessels and canneries in Angola and Namibia.

  1. Afro Fishing has been operating as a sardine cannery operation in Mossel Bay since 2007. Since 2016, it was forced to import thousands of tons of Moroccan sardines in order to meet market demands. This was mainly due to a combination of factors - a drastic reduction in the national total allowable catch (TAC) for sardines, shifting shoaling patterns caused by climate change and poor recruitment (number of fish surviving to enter the fishery or to some life-history stage such as settlement or maturity). Has the local situation re sardine stock changed since and how will an additional fish meal and oil manufacturing plant benefit the company and / or the town?

DvZ - The entire local canned pilchard industry does rely currently on a mix of freshly caught pilchards and frozen imported pilchards. Currently, the industry is going through a period of low TACs for pilchards. The biomass (total weight of sardine in the SA sea) as observed during annual hydro-acoustic surveys has reduced considerably. This is, however, a cyclical fishery and the biomass of pelagic species varies considerably over time due to many factors. Therefore, this fishing sector is regarded as a ‘boom or bust’ fishery. The main reason is that the species is short-lived and hence dependent mainly on the level of recruitment. * Recruitment means the count of eggs and larvae produced by the current stock and that will mature to become adults. This recruitment requires many environmental processes to come together to grow biomass. The Fisheries Scientists and DAFF have relatively conservative models to determine the annual TAC. The primary factors influencing small pelagic biomass levels are recruitment, predation and climate-related factors.

A fish meal and oil plant will benefit as it will diversify AF into other species, namely anchovy and red-eye herring and into other products and markets. The erection of a cold store will allow AF to process sardinella, another pelagic species fished in Southern Africa waters. Currently, AF only cans pilchards making the company vulnerable to the nuances of the pilchard biomass and a single product. Canning sardinella will also open other products and markets.

  1. What water will be used in the water-intensive industry - potable municipal water, seawater or will a desalination plant have to be used?   

DvZ - This is not a potable water-intensive industry. No potable water is added to the products. Water will be required for the boilers, but we will also be installing condensate recovery units to reduce the boiler water consumption. Some potable water is also used for cleaning. The expansion will however not use more water than the previous user of this site used.

Seawater is used for cooling. This is where the large volumes are. This cooling seawater is however returned to sea untainted.

Afro Fishing

 An aerial photo of Afro Fishing's plant on Quay 1 of the Mossel Bay harbour taken in 2010. 

  1. It is claimed that ten kg of edible wild fish is used to produce one kg of fish meal for animal food and to feed caged/farmed fish. Isn't that defying the purpose and contributing to the depletion of healthy wild fish species around the globe to fund a false economy that actually causes food scarcity under the noble banner of the World Food Programme? 

DvZ - The conversion factor in South Africa is closer to 4kg of industrial fish to produce one kg of fish meal. There is however also fish oil produced for other markets. The fish meal product is mixed with other ingredients to produce agriculture or aquaculture feed. It is important to note that only a fraction of a short-life species is harvested for this purpose. South Africa has a good record at fisheries management and no species has ever been depleted due to overfishing.

The biomass and distribution of pelagic species are assessed bi-annually using hydro-acoustic surveys. These surveys have been conducted without interruption for 35 years. This comprises a summer adult biomass survey and a winter recruit survey. This plus ongoing research of the small pelagic fisheries assist the department to develop, manage and revise the sector Operational Management Procedures (OMP). Data on catch statistics including landed mass, species composition, and catch position and date are also obtained by DAFF for the pelagic fishery.

  1. What fish species and how much will be used in the fish meal and oil manufacturing plant and how will it affect the food chain in Mossel Bay's prolific waters where the marine Big Five - whales, sharks, dolphins, seals and penguins - are still abundant? How can be assured that all other fish species are not being caught indiscriminately as well for fish meal and oil?   

DvZ - The intention is to harvest anchovy and red-eye herring for the fish meal and oil plant. The biomass of both these species is currently healthy. Once again only a fraction of the biomass will be allocated to catch as per the OMP’s referred to in the previous question. The TAC’s are established at levels that have a negligible impact on your big five or other eco-systems. 

The quantities will depend on the TAC allocated by DAFF and then the portion thereof AF is able to secure.

Yes, it is correct that sardines play an important role in regulating ecosystem functioning. It is for this reason that DAFF has closed off fishing areas with the aim of eliminating the impact on for example African penguin and Cape gannet breeding colonies.

  1. What are the fish meal and fish oil used for and to where and how will it be exported from Mossel Bay's harbour?  

DvZ - Fish meal is one of the ingredients blended with other ingredients to produce various animal and aquaculture feeds and hence controlled by the Department of Agriculture. Fish oil is mainly used as an Omega-3 source for various foodstuffs and health foods.

Both the fish meal and fish oil are packaged in containers and shipped to export customers. Initially, the containers will be road transported to PE for export. The Port of Mossel bay does have plans to become an import/export port. When that happens exports will be direct from the Mossel Bay harbour precinct.

  1. What will happen to the waste/effluent of the plant and how will it be treated not to cause further pollution to the ocean?

DvZ - There is no waste from a fish meal and oil plant. All the landed fish and blood water are reduced into the finished product.

  1. How many people are currently employed full-time at Afro Fishing and how many extra people will be employed full-time for the fish meal and oil plant? How can be made sure that local people get preference to outsiders flocking to Mossel Bay as soon as they hear of another industry? 

DvZ - Currently, AF employs 340 staff when we are running two shifts. The expansion plan is expected to increase the total to 500 plus.

AF has a policy of employing locally where possible. The intention is to also recruit locally during the construction phase as was done when the cannery was built.

Afro1

Employees at Afro Fishing's sardine canning operation on Quay 1 of the Mossel Bay harbour. The impressive building and machinery were established in 2007 by Dewald Lourens who started the family-business against all odds in Mossel Bay.  

  1. Mossel Bay is traditionally a tourist town with tourism being the main/only? source of income to most local businesses. People fear the negative impacts of such an industry in close proximity to restaurants, guest houses and other tourist attractions will have a severely negative effect on their businesses and cause a much greater loss of jobs than the few hundred jobs that a fish meal plant can supply - again defying the purpose of job creation.  False or true? 

DvZ - Mossel Bay is not only a tourist town. Mossel Bay has a working harbour, a thriving fishing industry, tourism industry, a gas refinery, gas platform supporting industry, an agriculture sector and many other industries. The drive through Voorbaai certainly does not depict a town that is only based on tourism. The Municipal Precinct Plan and the Transnet National Ports Plan cater for all these industries and opportunities with the aim of maintaining sustainable economic growth and employment opportunities in all sectors, not just tourism.

  1. Air pollution: On certain days (depending on the wind direction), unpleasant smells from the cannery have been offending people in neighbouring buildings for years despite strict control. How will the latest RTO technology and equipment ensure that even worse odours do not occasionally occur?   

DvZ - There has not been a single complaint with the current canning operation and AF has always been regarded as a compliant and nuisance free neighbour. I can assure you all odours emitted comply with legislative thresholds. AF also burn ‘low sulphur fuel oil’ in our boilers precisely to reduce certain emission levels.

Please also note that we are a fishing operation located in the part of the harbour allocated and zoned for fishing and industrial activity.

  1. What are the overall benefits of such a fish meal and oil manufacturing plant to Mossel Bay? 

DvZ - Currently the port is operating at less than 20% of its capacity. The site designated for this project has been dormant for almost ten years. This project will develop this site, provide added harbour activity, contribute towards the Mossel Bay economy and most importantly provide much-needed employment opportunities.

  1. What are the worst-case scenarios to the environment?

DvZ - There is no worst-case scenario. There has never been an environmental disaster linked to a fish meal and oil facility. The intention is to expand and grow AF in a sustainable and environmentally compliant manner. There will be no flouting of regulations and environmental laws.

     14. On a more personal note: Are you a family man and do you plan to settle in Mossel Bay? 

DvZ - Yes, my wife Yvette and I have settled in Mossel Bay. Yvette is an architect. We have bought a property in the area. For this reason, I also want to build a facility that contributes to the economy of Mossel Bay and that does not become a nuisance.

PUBLIC CAN BUY PILCHARDS DIRECTLY FROM AFRO FISHING'S FACTORY SHOP IN THE HARBOUR

Deon van Zyl, managing director of Afro Fishing, invites the public to buy directly from their factory shop at discount prices. 

A modern sardine canning factory in Costa Rica that operates very similar to Afro Fishing's plant.    

afro

The public is invited to register and participate as an interested and/or affected party (I&AP) in the ongoing public participation process. Click on the link to read more and to register as an I&AP: 

http://www.cape-eaprac.co.za/…/MOS569%2…/MOS569.01%20BID.pdf

Also read:

 Fish meal and fish oil factory proposed on Quay 1 at Mossel Bay harbour

 

Related Articles:

Waterpype wat aanhoudend bars en/of ondergrondse lekkasies veroorsaak, toenemende huisbrake en vrees dat die winterreëns nuwe grondverskuiwings sal veroorsaak wat die boonste keerwalle laat intuimel en hulle verswelg.

 seemeeu nuut5

Dìt is die probleme, frustrasies en vrese waarmee huiseienaars en -bewoners van Seemeeuvlug in Hartenbos vandag steeds spook - bykans drie jaar nadat erge grondverskuiwings die fondasies van talle huise in die Seemeeupark-spogontwikkeling laat verkrummel het sodat die huise onbewoonbaar geraak en ontruim moes word.

Baie van die huise in die drie Seemeeupark-uitbreidings - Rylaan 2, Tuscan Village en Seemeeuvlug -  is intussen gesloop en talle van dié ontredderde huiseienaars moes boonop self daarvoor opdok. 

Seemeeu Colin

Dit is 'n rillerverhaal wat talle pensioenarisse se lewe onherroepelik verander het en sommige haweloos, sieklik en bankrot gelaat het. Errol (72) en Dorothy (75) van der Westhuizen is twee van die huiseienaars wie se gesondheid onder die druk en stres geknak het. Errol het twee beroertes gehad nadat hulle in November 2016 twee weke kennis gekry het om hul huis in Seemeeuvlug te ontruim. Die hospitaalkoste alleen het R36 000 beloop en sedertdien moet hy chroniese medikasie vir hoë bloeddruk en cholesterol gebruik.

seemeeu eisers2

Die meeste huiseienaars kom van Gauteng of elders in die binneland en het gesmag na 'n aftreehuisie by die see.

Toe hulle destyds erwe in dié weelderige ontwikkeling teen die hange van Hartenbos gekoop het, is hulle deur eiendomsagente en die ontwikkelaars verseker van 'n rustige aftree-bestaan in 'n veilige omgewing met 'n pragtige see-uitsig. Niemand het hulle vertel dat die ontwikkeling gebou gaan word op grond waar 'n ou, uitgewerkte gruisgroef vroeër op die plaas Vyf Brakke Fonteinen met sy ondergrondse fonteine bedryf is nie. 

seemeeu2

Petro Botes is een van die huiseienaars aan die westekant van Seemeeuvlug wat destyds derduisende rande en tyd bestee het om haar huis met sy mooi see-uitsig gerieflik en smaakvol in te rig. Sy was een van die 36 gelukkiges in Seemeeuvlug met sy 53 eenhede wie se huis nie onherstelbaar beskadig is tydens die hewige grondverskuiwings in 2015/16 nie. Sedertdien het sy stutmure langs haar huis gebou en saam met ander inwoners grond ingery om keerwalle met grasbedekking te bou vir die reënwater wat vanaf die hoërliggende Tuscan Village afstroom.

Petro Botes, een van die huiseienaars en woordvoerder van die Seemeeuvlug-huiseienaarskomitee, sê reguit hulle vrees die winterreën wat nuwe grondverskuiwings kan veroorsaak wat 'n domino-effek op die laerliggende Seemeeuvlug-uitbreiding kan hê. Oral op die grashelling wat eens egalig en gelyk was, is nou nuwe hellings en skeure namate die grond steeds stelselmatig skuif. 

seemeeu nuut7

Desondanks kraak die stutmure toenemend weens volgehoue grondverskuiwings - veral ná reënbuie. Botes meen die grond is oral steeds onstabiel en die grondverskuiwing vind nou weswaarts in die rigting van George plaas. 

seemeeu nuut9

"Oral waar vroeër gelyk oppervlaktes was, is nou holtes en heuwels soos die grondwalle afwaarts skuif vanaf Tuscan Village na Seemeeuvlug. Die waterpype bars aaneen - soms 5 keer binne 3 maande by dieselfde huis - soos die grondwal afskuif en drukking veroorsaak. Dan moet munisipale werkers elke keer die plaveisel kom oopkap om die pype te vervang.

seemeeu nuut6

 "'n Ander kontrakteur moet dan weer die plaveisel kom herstel. Soms duur dit maande, sodat ons maar self die plaveisel regmaak. Deesdae sorg ons dat die waterpype eerder bogronds bly om te keer dat dit heeltyd bars."

Essie en Lucy Esterhuyse is nog twee inwoners wat moedeloos gesukkel is met ondergrondse lekkasies wat hulle by die munisipaliteit moes aanmeld om te voorkom dat hulle hemelhoë waterrekeninge kry. Hulle beweer swak pype wat nie aan SABS-standaarde voldoen nie en swak vakmanskap tydens die ontwikkeling om geld te bespaar, is deel van die probleem. Die lekkasie onder die grasperk is gelukkig herstel, maar niemand weet wanneer 'n pyp weer gaan bars of lek nie, of watter skade die water onder die grondoppervlakte teweeg gebring het nie.

seemeeu nuut12

Ook die palisade-heining rondom Seemeeuvlug is al plek-plek windskeef weens die grond wat skuif sodat inwoners dit met kabels moet vastrek om te keer dat skelms deur die openinge kan kom. Inbrake in die kompleks het skerp toegeneem - tot sewe verdagtes is al binne 'n week vasgetrek - en huiseienaars wat nie self daar woon nie, ly verdere skade deur booswigte wat leegstaande huise plunder en beskadig.

seemeeu nuut4

Groot onsekerheid is nóg ‘n hartseer wat dié inwoners tref. Sommige van die eienaars wat nie voorheen deur die grondverskuiwing geraak is nie, loop die risiko dat verdere grondverskuiwings nou ook hul huise kan beskadig. Die inwoners was gevestig en wil nie trek nie. Boonop kan hulle ook nie bekostig om te trek nie omdat hulle hul spaar- of pensioengeld in dié aftreehuise belê het en sommige versekeraars weier om vir die skade te betaal. Boonop is hul eiendom nou waardeloos weens die risiko van verdere verskuiwings en kry hulle nie die eiendomme verkoop nie.

Die Mosselbaai Munisipaliteit het ook geen vorm van hulp aangebied ten opsigte van tydelike huisvesting of bystand tydens die eienaars se verpligte ontruiming nie. Pleks van hulp het sommige huiseienaars in September 2016 kort voor die Desembervakansie uitsettingsbevele gekry om hul huise binne 7 dae te ontruim. Geen bekostigbare verblyf in die omgewing was egter destyds beskikbaar nie.

seemeeusel6

Antonio Da Silva en sy vrou Rhoda is nog twee pensioenarisse wie se drome, inkomste en gesondheid onherroepelik geknou is deur die grondverskuiwing kort nadat hulle hul huis in Oudtshoorn verkoop het en in Maart 2016 hul aftreehuis in Rylaan 2 in die Seemeeupark-ontwikkeling begin bou het - onbewus daarvan dat dit op 'n ou gruisgroef is. Hier sit hy op die wal wat 'n paar maande later deur die grondverskuiwing op sy erf gevorm is, asook diep slote. Antonio glo die grondverskuiwing het in Rylaan 2 begin en vandaar in 'n hoefvorm uitgekring na Tuscan Village en Seemeeuvlug. Huise in die deel van Seemeeuvlug wat destyds nie in die grondverskuiwing geraak is nie, begin nou toenemend kraak namate die grondwal afwaarts skuif in die rigting van George. Tog word nuwe huise steeds oral in dié omgewing gebou . . .   

Hul spaar- en pensioengeld moes sedertdien gebruik word om ten duurste elders blyplek te huur, hul meubels te stoor en mediese uitgawes weens stresverwante siektes te betaal. Sommige moes noodgedwonge by hul kinders of familielede gaan bly.

seemeeu colin8

Só het die huise in die Seemeeupark-ontwikkeling in 2016 gekraak en onbewoonbaar geraak weens 'n grondverskuiwing.

'n Skadevergoedingseis van R200 miljoen wat 62 van dié huiseienaars in November 2018 teen die Mosselbaai Munisipaliteit, die Wes-Kaapse premier en die Nasionale Huisbouersregistrasieraad (HBRC) aanhangig gemaak het, het tot dusver niks opgelewer nie en bowendien kan die saak jare lank sloer. 

Die Mosselbaai Munisipaliteit het aangedui dat hy die eis teenstaan omdat niemand die grondverskuiwings kon voorsien het nie en geotegniese verslae glo nie in 1999, toe die residensiële ontwikkeling goedgekeur is, van toepassing was nie. Die grondverskuiwing is ook in 2016 as 'n onvoorsienbare natuurramp (Act of God) beskryf. Geen natuurrampfonds of noodleningshulp is egter destyds aan die hawelose huiseienaars beskikbaar gestel nie. 

Huiseienaars meen egter dat kortpaaie destyds geneem is en die vereiste omgewingsimpakstudies en geotegniese grondtoetse nie gedoen is nie. In 'n verslag van die destydse munisipale ingenieur word glo ook spesifiek gewaarsku dat 'n sekere gebied rondom die gruisgroef nie geskik is vir residensiële ontwikkeling nie weens die steilte en onstabiliteit van die wal.

Botes meen  hoe langer die saak sloer, hoe groter is die kanse dat nuwe skadevergoedingseise kan volg weens die volgehoue grondverskuiwings wat nou ook haar huis bedreig.

"Die grond is steeds onstabiel. As dit nou weer moet reën soos in 2016, sal die stutwalle meegee en dan is Seemeeuvlug se huise daarmee heen," waarsku sy.

Mosselbaaiers wil nou boonop weet wie die skadevergoedingseis gaan betaal as die huiseienaars die hofsaak wen ná volgehoue bewerings dat die munisipaliteit nie destyds versekering gehad het vir openbare aanspreeklikheid nie.

Intussen lig die wenkbroue omdat daar steeds volstoom in die gebied rondom die gruisgroef gebou word - ondanks die hangende skadevergoedingseis en die ooglopende grondprobleme in die omgewing. Selfs 'n kerk word nou skaars 50m van die Seemeeuvlug-huise gebou . . . 

seemeeu nuut22

Terwyl Seemeeuvlug se huise, waterpype en plaveisel toenemend kraak namate grondverskuiwings voortgaan, word talle nuwe huise en selfs 'n kerk 'n hanetree van hulle steeds gebou . . . ?

Dit wil voorkom of dié nuwe kopers nie ingelig of gepla is oor wat tans besig is om in die omgewing te gebeur nie, of iemand moes hulle die versekering gegee het dat hul eiendomme nie deur die grondverskuiwing geraak gaan word nie? 

seemeeusel7

Nog 'n nuwe huis word gebou in Rylaan 2 - 'n hanetree van waar die grondverskuiwing in 2016 glo aanvanklik begin en in 'n hoefvorm na Tuscan Village en Seemeeuvlug uitgekring het. 

Inwoners wil nou weet hoe die munisipaliteit dié nuwe ontwikkelings in die omgewing kan goedkeur terwyl  'n skadevergoedingseis van R200 miljoen (wat dalk meer kan word) steeds hangende is.      

 seemeeusel2

Tussen die ontruimde huise in Seemeeuvlug lig die plaveisel oral op namate die grondwal geleidelik afwaarts skuif en ondergrondse drukking veroorsaak. Waar die oppervlak tussen die huise voorheen gelyk was, is nou oral nuwe hellings en slote wat vorm. 

 

 

Barbara Roets woon al sedert 2006 in Seemeeuvlug en is moedeloos gesukkel met waterpype wat die afgelope tyd gedurig bars waarvoor inwoners in baie gevalle boonop self moet opdok. 

 

seemeeusel kaart 2

 'n Lugfoto (in rooi omkring) wys die uitgebreide gebied in die groter Seemeeupark-ontwikkeling wat deur die grondverskuiwing in 2016 geraak is. Die verskuiwing vind nou glo in die rigting van George plaas en bedreig nou huise aan daardie kant van die ontwikkeling.    

Maroela Media het onlangs berig dat Mosselbaaiers dalk sal moet help opdok vir die R200 miljoen skadevergoedingseis as die Seemeeupark-huiseienaars die hofsaak wen omdat Mosselbaai Munisipaliteit destyds glo nie versekering vir openbare aanspreeklikheid gehad het nie.

https://maroelamedia.co.za/…/miljoene-geeis-na-grondversku…/

 

seemeeu18

Die huise in Tuscan Village is feitlik teenaan die ou gruisgroef gebou . . . 

seemeeusel4

Só kraak die mure van huise in Seemeeuvlug nou wat destyds nie deur die grondverskuiwing geraak is nie . . . 

seemeeusel9

Nuwe huise word oral in Rylaan 2 gebou - skuins oorkant die pad waar huise in 2016 weens die grondverskuiwing ontruim en gesloop moes word? 

seemeeusel10

Nuwe barste en krake vorm voortdurend in huise in Seemeeuvlug weens die onstabiele grond wat steeds skuif . . . 

seemeeu nuut26

Toestelle wat die grondverskuiwing in die Seemeeupark-ontwikkeling moet meet, is onbeskermd op grasperke geplaas waar dit versteur kan word deur oningeligte tuindienste-werkers en ander faktore. Inwoners het nou houers oor die meters gesit om dit te probeer beskerm. Hulle glo die grondwal is steeds besig om te skuif - dié keer in die rigting van George.  

Intussen het die drie verweerders in die saak aangedui dat hulle die skadevergoedingseise gaan teenstaan en dat daar geen rede tot kommer is dat die nuwe huise en kerk wat nou oral in die omgewing gebou word, deur grondverskuiwings geraak sal word nie. 

Mosselbaai: Geen rede tot paniek in Seemeeupark
Deur Jackie Kruger 03 Julie 2019

Daar is geen rede tot kommer oor eiendom in die groter Seemeeupark-gebied in Mosselbaai in die Suid-Kaap nie.
Belanghebbendes in die eiendomsbedryf sê ’n grondverskuiwing in 2016 het slegs huise in ’n klein, beperkte gebied in die Tuscan Village- en Seemeeuvlug-kompleks geraak.

Huiseienaars in die groter Seemeeupark-gebied het bekommerd geraak nadat die berig “Provinsie, stadsraad staan eis oor grondverskuiwing teen” Maandag in Die Burger verskyn het. Luidens die berig eis 62 huiseienaars van die gebied R200 miljoen by die Wes-Kaapse provinsiale regering, die Mosselbaaimunisipaliteit en die Nasionale Huisbouersregistrasieraad (NHBRC).

Die huise wat in 2016 deur ’n grondverskuiwing geraak is, is egter in ’n klein deel van die gebied. Die belanghebbendes sê hulle het vroeër gesprekke met die Mosselbaai-munisipaliteit gehad en volgens ’n ingenieursverslag is dit hoofsaaklik Tuscan Village, Seemeeuvlug en ’n paar erwe langsaan wat in ’n steengroef gebou is wat daardeur geraak is. Die gebied is aan die begin van Wassenaarstraat teenaan die N2-snelweg en ’n gedeelte van Rylaan 2.
Onlangs is twee nuwe huise reg voor Tuscan Village gebou sowel as ’n kerkgebou oorkant die straat van die
twee komplekse.

Beleggersvertroue het dieselfde jaar as die grondverskuiwing nog in Mosselbaai toegeneem en die aansoeke van bouplanne by die Mosselbaai-munisipaliteit het in 2016 tot 3 961 van 2 050 die vorige jaar gestyg.
Nieteenstaande die grondverskuiwing wat in die klein gebied voorgekom het, is daar grootskaalse ontwikkeling in die res van die Seemeeupark-omgewing waar daar geen gevaar hiervoor is nie.

Die Wes-Kaapse provinsiale regering het vroeër by navraag aangedui dat hy, die munisipaliteit en die NHBRC die eis gaan teenstaan en hulself gaan verweer. Hulle kan egter nie kommentaar lewer nie omdat die saak voor die hof is.

Só is in 2016 berig: 

Kommer oor Seemeeupark se grondverskuiwing
Deur Jackie Kruger 06 Oktober 2016

’n Proses om dele van die woonbuurt Seemeeupark in Mosselbaai as rampgebied verklaar te kry weens natuurlike
grondverskuiwings wat voorkom, is nog aan die gang.

“Dit is moeilik om te sê wanneer ’n besluit verwag kan word,” sê Harry Hill, waarnemende munisipale bestuurder van Mosselbaai.
Altesaam 30 eiendomme is vroeër in ’n hoërisikogebied geïdentifiseer en inwoners het opdrag gekry om die persele
te ontruim. Die eiendomme wat ontruim moes word, moet gesloop word. Huise in minstens twee woonkomplekse,
Seeumeeuvlug en Tuscan Village, word geraak.

“Die eienaars van die betrokke eiendomme moet ’n slopingspermit by die munisipaliteit kry en tot dusver is nog net twee permitte uitgereik,” sê Hill.

Dit het onlangs op ’n vergadering wat die Mosselbaai-munisipaliteit met die benadeelde huiseienaars en inwoners gehad het aan die lig gekom dat vroeëre wetgewing nie vereis het dat ’n geotegniese verslag opgestel word wanneer grond ontwikkel word nie.

Goedkeuring vir die ontwikkeling van die grond is in 1999 verkry. Van die inwoners het vroeër laat blyk dat hulle regsadvies gaan inwin en bekommerd is oor die koste van die slopings.
Volgens die ingenieursmaatskappy Kantey & Templar, wat in opdrag van die munisipaliteit ’n geotegniese verslag opgestel het, beweeg die huise horisontaal in ’n suidoostelike rigting.

Groot krake kom plek-plek voor. Die grondverskuiwing gebeur vinnig en van die huise het in een maand tussen 80 mm en 125 mm geskuif. Die geotegniese risiko is baie hoog. Infrastruktuur van die Mosselbaaimunisipaliteit is ook beskadig.

 
Meer foto's en videos in ons vorige berigte: 
 

 

 

 

Related Articles:

Inwoners en besoekers aan Mosselbaai het 'n paar dinge in gemeen: Almal is lief vir dié Suid-Kaapse kusdorp met sy gasvrye mense, matige klimaat, asemrowende natuurskoon, ryk marienelewe en heerlike vakansiegees dwarsdeur die jaar.

finals34

Dit is dus geen wonder dat die meeste inwoners hard werk en betrokke is by 'n magdom verskillende organisasies en gemeenskapsprojekte om die dorp en sy mense te beveilig, te bemagtig, te bewaar, te verbeter en te bemark nie.

Die vinnige tempo waarteen 'n pragdorp kan verval tot 'n vuil, verwaarloosde misdaad-hool is egter landwyd sigbaar en kan waarskynlik met enige dorp gebeur as inwoners nie paraat en ingelig is en BETYDS saamstaan nie.

mooifoto2

Dit kos net 'n paar politieke skuiwe en onbedagte nywerheidsontwikkelings om 'n ongerepte kus- en toerismedorp tot 'n besoedelde nywerheidsgebied te verdoem.

Volgehoue planne om Mosselbaai met die beleërde George-munisipaliteit te laat saamsmelt waar die Valke alweer klopjagte weens beweerde bedrog en onreëlmatighede uitvoer, laat lankal die gevaarligte brand.

Voeg daarby die visie om Mosselbaai die Suid-Kaap se broodmandjie en 'n tweede Kouga of Saldanhabaai te maak, soos verwoord deur Memory Booysen, burgemeester van die Garden Route Distriksmunisipaliteit, en dis tyd om wakker te skrik. WEET Mosselbaaiers hoe lyk dit deesdae op Kouga en Saldanhabaai?

 

Navrae oor die beoogde vismeel- en olieverwerkingsaanleg van Afro Fishing op Kaai 1 van die Mosselbaaise hawe ONDANKS heftige openbare besware en 'n petisie, het niks opgelewer nie behalwe dat die plaaslike koerant se nuusredakteur en die omgewingskonsultant wat 'n ONafhanklike omgewingsimpakstudie moet doen, die baas van Afro Fishing vergesel het op 'n oorsese besoek aan Spanje en Portugal om te kyk hoe die stank van 'n vismeelfabriek met die nuutste tegnologie oorkom kan word.

http://www.mosselbayontheline.co.za/index.php/public-outcry-against-fish-meal-plant-in-mossel-bay-harbour

https://www.petitions.net/say_no_to_a_fish_meal_and_fish_oil_factory_on_quay_1_in_mossel_bay_harbour#form
 — in Hout Bay.

ONafhanklik en ONpartydig? Mosselbaaiers wag nog om te hoor van die uitslag van die openbaredeelnameproses, toe verskyn 'n artikel in die plaaslike koerant oor dié wonderlike nuwe stankbestrydingstegnologie en hoe Mosselbaai die EERSTE in die land gaan wees om dit toe te pas? Met 'n boodskap dat inwoners nou weer moet deelneem aan 'n ander openbaredeelnameproses wat dieselfde omgewingskonsultant nou loods.

Wat van die hordes ander besware? Waar gaan al die VARS vis in Mosselbaai vandaan kom om VISMEEL te maak en waarvoor word vismeel gebruik? Troeteldierkos en as voeding vir akwa-boerdery (seevishokke). Terwyl dit alom bekend is dat tot 90% van die wêreld se natuurlike eetbare visspesies deesdae uitgeroei word om vismeel te maak om gehokte vis te voer?
Is Afro Fishing se beplande vismeel en -olieverwerkingsaanleg eintlik net 'n voorloper tot 'n akwaboerdery-bedryf in Mosselbaai se waters?

Vrae wat gevra moet word is:

1. WAAR is die uitslag van die eerste openbaredeelnameproses wat in Maart verstryk het?
2.Hoe kan 'n omgewingskonsultant wat 'n ONafhanklike studie moet doen, die eienaar van Afro Fishing vergesel op 'n oorsese reis en steeds OBJEKTIEF bly?
3. Hoeveel water word gebruik by so 'n vismeel- en olieverwerkingsaanleg en waar gaan dit vandaan kom? Munisipale drinkwater?
3. Wie gaan keer dat ander eetbare visspesies nie OOK in Mosselbaai se water gevang word om tot 1000 ton VARS vis per dag te prosesseer vir oneetbare vismeel nie?
4. Wat word met die uitskot en afvalwater van so 'n aanleg gedoen? Afro Fishing het op die oomblik 'n permit om sy afvalwater in die see te stort, maar die uitskot van 'n vismeel- en olieverwerkingsaanleg is 'n perd van 'n ander kleur en sal rampspoedige gevolge vir die marienelewe inhou.
5. Die vismeel en olie is glo vir die buitelandse uitvoermark, so al Mosselbaai se vars visspesies word uitgeroei om vismeel te maak sodat die buiteland nóg pille (pellets) van bedenklike voedingswaarde vir troeteldiere kan maak en gehokte vis te voer? Maak dit nie dan meer sin om die vismeel plaaslik te gebruik vir die voer van gehokte vis (akwaboerdery) wat OOK ondersoek word nie? Of is dit eintlik die plan? En mense moet eerder dié gehokte vis eet wat vol groeihormone, antibiotika en chemiese plaagdoders geprop is as die ware jakob? 
6. Kan Mosselbaai se infrastruktuur (paaie en padverkeer) so 'n nywerheid akkommodeer - veral in seisoentye?
7. WIE gaan die reuk/lug/waterbesoedeling (selfs al word die beste eerstewêreldland-tegnologie gebruik) en die ander aspekte van die bedryf monitor en polisieër? Die bestaande departement van landbou, bosbou en seevissery wat akwakultuur-bedrywighede in die land moet beheer/bestuur word juis verbind met al die perlemoensmokkel- en bendesindikate wat die Wes-Kaap lam lê? Blote SPRAKE van 'n akwaboerdery in Mosselbaai se seewaters sal 'n instroming van bendelede en smokkelaars tot gevolg hê soos wat lankal handuit geruk het in Gansbaai/Hawston en elders. 
8. Die werklike impak van so 'n ongetoetste aanleg in die kleinste werkende hawe in die land op toerisme, besighede, die seelewe en inwoners se lewensgehalte sal eers bepaal kan word wanneer dit waarskynlik te laat is. Is Mosselbaai met sy ryk marienelewe en ongerepte natuurskoon wat duisende toeriste lok regtig die regte plek vir so 'n riskante eksperiment?
9. WIE gaan regtig ENIGE baat vind by so 'n vismeel- en akwaboerderybedryf behalwe die eienaars en amptenare van die plaaslike en provinsiale owerhede/politici? Die handjievol werknemers wat in diens geneem word, is 'n druppel aan die emmer vergeleke met die verliese wat sulke nywerhede veroorsaak aan bestaande besighede, toerisme en die hele HART van 'n kusdorp . . . wat nog te sê die marienelewe?
10. Hoe gaan dit omgekeer word as die toestemming reeds gegee en die skade klaar aangerig is? Ervaring het bewys dat dit feitlik onmoontlik is om sulke ondeurdagte besluite oor vernietigende nywerhede te beveg . . . as dit eers daar is, raak jy nooit weer ontslae daarvan nie ondanks uitgerekte en DUUR hofsake?

Gaan Mosselbaaiers stilsit en wag tot dit te laat is? 
For evil to prevail, it only takes good (wo)men to do nothing?

Inwoners sal MOET betrokke raak en hul menings begin lug oor besluite en nywerhede wat hul sakke en lewensgehalte raak en 'n bedreiging is vir die prag-omgewing wat hulle juis gelok het om hier te kom woon.

Om balans te hou, plaas ons soos gebruiklik meer inligting en belangrike besonderhede onder die pragfoto's van 'n pragdorp. Moenie net die prentjies kyk nie - raak betrokke?

Lees die verslag en registreer hier as belanghebbende: 
http://www.cape-eaprac.co.za/…/MOS569%2…/MOS569.01%20BID.pdf

Lees gerus ook hier wat werklik in die internasionale vismeel - en akwakultuurbedryf aangaan:

https://ecohustler.com/…/shocking-waste-hundreds-of-wild-f…/

https://ecohustler.com/…/shocking-waste-hundreds-of-wild-f…/

 

MEER foto's and besonderhede op ons Facebook-blad: https://web.facebook.com/mosselbayontheline/posts/2442453212652598?

Image may contain: ocean, sky, mountain, outdoor, nature and water
 
 
 
 
Related Articles: